کلینیک فارابی
طحال| طحال فرعی| طحال فرعی چیست

طحال فرعی چیست ؟

طحال فرعی یک توده اضافی کوچک از بافت طحال جدا از طحال اصلی است. این وضعیت افراد بسیار کمی را تحت تاثیر قرار می دهد. این عارضه در کودکان نسبتا شایع است و یک ویژگی طبیعی است که در برخی از کودکان و نوجوانان دیده می شود. در طول رشد جنینی، طحال از چندین خوشه سلولی تشکیل شده است که در نهایت به هم می پیوندند و طحال اولیه را تشکیل می دهند. گاهی اوقات گروه کوچکی از سلول ها از فرآیند همجوشی اولیه جدا می شوند و طحال فرعی را در جای دیگری از شکم تشکیل می دهند. طحال فرعی معمولاً نزدیک به طحال اصلی قرار دارد، اما می تواند در نواحی دیگری مانند لوزالمعده، دستگاه گوارش یا در فضای خلفی صفاقی نیز دیده شود. معمولاً یک طحال فرعی ساختار و عملکرد مشابهی با طحال اولیه دارد در سیستم ایمنی نقش دارد، خون را فیلتر می کند و می تواند حاوی گلبول های قرمز و سفید باشد. در بیشتر موارد، طحال فرعی بی خطر هستند وهیچ مشکلی برای سلامتی ایجاد نمی کنند. و اغلب به طور اتفاقی توسط پزشک در طی آزمایشات تصویربرداری یا جراحی کشف می شوند. به طور خلاصه طحال فرعی یک بافت کوچک و اضافی شبیه طحال است که در کنار طحال اصلی یا در نقاط دیگر شکم دیده می‌شود. این بافت معمولاً همان ساختار و عملکرد طحال را دارد و می‌تواند در فیلتر کردن خون و عملکرد ایمنی بدن نقش داشته باشد.

از نظر پزشکی، طحال فرعی بیشتر یک نقص یا تفاوت تکاملی در دوران جنینی محسوب می‌شود تا یک بیماری واقعی. به همین دلیل، در بیشتر افراد نیازی به درمان ندارد. طحال فرعی عمدتا بدون علامت بوده و عارضه خاصی ندارد.

علت بروز طحال فرعی:

پزشکان معتقدند که این عارضه ناشی از فرآیندهای رشدی در دوران جنینی است. وجود طحال فرعی به جای یک وضعیت پاتولوژیک، یک تغییر آناتومیک طبیعی در نظر گرفته می شود و می توان در مکان های مختلف نزدیک طحال اصلی، مانند نزدیک ناف (ناحیه ای که رگ های خونی وارد و خارج می شود)، نزدیک پانکراس، یا در سایر نواحی شکم یافت. رشد طحال فرعی مستقیماً با هیچ عامل ژنتیکی یا محیطی خاصی مرتبط نیست. با این حال، برخی شرایط، مانند: اختلالات خونی، اختلالات طحال یا برداشتن طحال با جراحی، می‌توانند احتمال تشخیص یا ابتلا به طحال جانبی را افزایش دهند.

این بافت‌های اضافی معمولاً در نواحی زیر دیده می‌شوند:

  • نزدیک قطب تحتانی طحال
  • اطراف ناف طحال
  • نزدیک لوزالمعده
  • در مزانتر یا فضای خلف صفاق
  • گاهی در نواحی دیگر شکم
طحال فرعی| علت بروز طحال فرعی| طحال

آیا طحال فرعی خطرناک است؟

این بیماری در بیشتر موارد بی خطر است. اکثر افرادی که  مبتلا به این بیماری هستند هیچ مشکلی ندارند. اما در برخی موارد خیلی خاص و نادر، این بیماری می تواند با شرایط پزشکی خاصی همراه باشد. به عنوان مثال، اگر فردی مبتلا به بیماری طحال یا سایر اختلالات خونی باشد، وجود طحال فرعی می تواند علائم مربوط به بیماری زمینه ای را تشدید کند.

با این حال، اهمیت آن در چند حالت بیشتر می‌شود:

  1. اگر بیمار برای بیماری طحال تحت درمان باشد

    • مثلاً پس از برداشتن طحال، وجود طحال فرعی می‌تواند باعث باقی ماندن بخشی از عملکرد طحالی شود.
  2. اگر بیمار دچار بیماری‌های خونی باشد

    • در برخی بیماری‌ها، طحال فرعی می‌تواند در ارزیابی و تصمیم‌گیری درمانی اهمیت داشته باشد.
  3. اگر در تصویربرداری با توده‌های شکمی اشتباه شود

    • در بعضی موارد ممکن است با ضایعات دیگر اشتباه گرفته شود و نیاز به بررسی دقیق‌تر داشته باشد.

پیشنهاد مطالعه کلینیک تخصصی نوین فارابی: فیبرواسکن کبد در مشهد

آیا طحال فرعی شایع است؟

طحال فرعی نسبتاً شایع‌تر از آن چیزی است که بسیاری تصور می‌کنند. در مطالعات تصویربرداری و کالبدشناسی، در درصد قابل توجهی از افراد دیده شده است. با این حال، چون معمولاً علامتی ایجاد نمی‌کند، اغلب تشخیص داده نمی‌شود. این وضعیت در کودکان و نوجوانان نیز ممکن است به‌عنوان یک یافته اتفاقی دیده شود و در بسیاری موارد کاملاً بی‌اهمیت است.

چه کسانی بیشتر ممکن است طحال فرعی داشته باشند؟

طحال فرعی می‌تواند در هر فردی دیده شود، اما در برخی شرایط احتمال شناسایی آن بیشتر است:

  • افراد مبتلا به بیماری‌های خونی
  • بیمارانی که طحال خود را برداشته‌اند
  • افرادی که برای درد شکم یا توده شکمی تصویربرداری شده‌اند
  • کسانی که به‌طور اتفاقی در جراحی‌های شکمی مورد بررسی قرار گرفته‌اند.

نکته:

طحال فرعی به‌طور مستقیم با آندوسکوپی تشخیص داده نمی‌شود، اما اگر بیمار علاوه بر این یافته دچار علائم گوارشی مانند درد معده، تهوع، رفلاکس، احساس پری یا ناراحتی مداوم شکمی باشد، پزشک ممکن است برای بررسی بیشتر دستگاه گوارش، آندوسکوپی را نیز توصیه کند. این کار به شناسایی التهاب، زخم معده و سایر مشکلات گوارشی کمک می‌کند.

2 دیدگاه ها

  • Hamidreza, ۱۶ مرداد, ۱۴۰۳ @ ۱۱:۱۱ ق٫ظ پاسخ

    مثل همیشه عالی

    • تیم مدیریت محتوا, ۲۵ تیر, ۱۴۰۵ @ ۰:۳۸ ق٫ظ پاسخ

      ممنونم همراه عزیز

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *